Czynniki chłodnicze do klimatyzacji – jakie są ich rodzaje, ile kosztują, kiedy należy je wymieniać?

Marcin Domagała

Czynnik klimatyzacji jest niezbędny do pracy całego układu chłodniczego. Zgodnie z wytycznymi UE, domyślnym środkiem dla klimatyzacji samochodowych jest R-1234yf. Czym się wyróżnia i ile kosztuje?
Z czego składa się układ klimatyzacji?
Klimatyzacja samochodowa to złożony, wieloelementowy układ. Poniżej wymieniamy jego najważniejsze elementy.
- Kompresor inaczej nazywany sprężarką, czyli najważniejszy element w klimie. Odpowiada ze zasysanie czynnika chłodzącego i nadanie mu odpowiedniego ciśnienia. Ze względu na budowę wyróżniamy trzy rodzaje kompresorów: tłokowe, łopatkowe i spiralne.
- Skraplacz, czyli inaczej chłodnica albo kondensator klimatyzacji. Tutaj dociera z kompresora rozgrzany czynnik chłodniczy, po czym ulega skropleniu. W tym momencie dochodzi też do przechwycenia energii cieplnej i oddania jej panelom i rurkom, które wyprowadzą ją do atmosfery.
- Osuszacz, którego zadaniem jest pochłanianie wilgoci z układu klimatyzacji.
- Zawór rozprężny reguluje ilości przepływającego czynnika i jego rozprężenie, czyli ochłodzenie. Monitoruje on ciśnienie oraz temperaturę w układzie i na tej podstawie określa, bezpieczną ilość płynu chłodzącego, jaka może dostać się do parownika. W zaworze znajdują się też sitka, które dodatkowo odfiltrowują zanieczyszczenia.
- Parownik, który jest pod deską rozdzielczą, obniża temperaturę powietrza za pomocą czynnika chłodniczego. Gaz przepływający przez parownik pochłania ciepło dostające się z kabiny, które zostaje oziębione do wybranej temperatury, a następnie wydmuchiwane przez nawiewy wentylacyjne z powrotem do kabiny.
W skład układu wchodzą jeszcze:
- panel sterowania: automatyczny albo manualny
- bezpieczniki
- czujniki
- kanały wlotowe, filtr kabinowy oraz kratki nawiewów
Oferty
Czym są czynniki chłodnicze i jaka jest ich rola?
Czynnik chłodniczy jest substancją używaną w klimatyzacji. Jest to gaz o dużych właściwościach przenoszenia ciepła.
Zadaniem czynnika jest naprzemienne odbieranie i oddawanie ciepła w zależności od potrzeb kierowcy. Jest to możliwe dzięki zmianie stanu skupienia gazu na ciekły i odwrotnie. Klimatyzacja to układ zamknięty. Po nim, wraz z czynnikiem, krąży olej mineralny, który smaruje elementy sprężarki. W zależności od rodzaju układu znajduje się w nim od 300 do 600 g substancji chłodniczej.
Jakie są rodzaje czynników chłodniczych?
Aktualnie w branży motoryzacyjnej stosuje się trzy rodzaje czynników klimatyzacji.
- R134a (1,1,1,2-Tetrafluoroetan) – związek grupy halogenków alkilowych, które bardzo niszczą warstwę ozonową, przez co został on wycofany z użycia dla pojazdów wyprodukowanych po 2017 r. Jednak nadal jest stosowany w starszych samochodach. Niestety eksperci szacują, że aż 40 proc. czynnika dostępnego w Polsce pochodzi z nielegalnych źródeł. Co oznacza, że jest podrobiony, a jego skład nie jest dobrze znany.
- R1234yf (2,3,3,3-tetrafluoropropen) – nowy czynnik z grupy hydrfluoro-olefin (HFO), stosowany obligatoryjnie od 2017 r. w nowych autach, sprzedawanych na terenie UE. Ma on zerowy potencjał niszczenia warstwy ozonowej, ale jest znacznie droższy od R134s. Poza tym jest łatwopalny i toksyczny.
- R477, który ma składzie dwutlenek węgla to alternatywa dla innych czynników. Stosuje go np. Mercedes. Jednak, aby spełniał normy, firma musiała odpowiednio dostosować cały układ.
Ceny czynników chłodniczych
Ceny nabicia klimatyzacji w warsztacie mogą znacznie różnić się w zależności od marki i modelu samochodu oraz lokalizacji warsztatu. Uzupełnienie układu czynnikiem R134a (300 gr) plus serwis i odgrzybianie to wydatek od ok. 200 zł.
Prawie dwa razy droższe może być uzupełnienie układu R1234yf. W dużych miastach koszt ten może wynieść nawet 800 zł. Jest to związane z ceną czynnika oraz tym, że warsztat musi być wyposażony w stację obsługi przystosowaną do pracy z nowym czynnikiem.
Z czego składa się kompleksowy przegląd klimatyzacji?
Podstawowa konserwacja klimatyzacji składa się z:
- podłączenia samochodu do serwisu klimatyzacji
- wypompowania i pomiaru ilości czynnika chłodniczego oraz oleju smarującego sprężarkę
- kontroli szczelności układu oraz usunięcia wilgoci
- ewentualnego uzupełnienie czynnika i oleju smarującego do poziomu zalecanego przez producenta samochodu
Pełny serwis klimatyzacji jest poszerzony o:
- wymianę filtra kabinowego i osuszacza
- przeprowadzenie odgrzybiania klimatyzacji, np. poprzez ozonowanie
Na czym polega nabijanie klimatyzacji?
Nabijanie klimatyzacji to nic innego jak uzupełnienie czynnika chłodniczego w układzie. Trzeba pamiętać, że klimatyzacja działa w obiegu zamkniętym, zatem nie powinno go brakować. Zdarza się, że po roku użytkowania są w nim wielkie braki na poziomie 30-50 gramów. W takiej sytuacji serwisant uzupełni niedobór do poziomu zalecanego przez producenta.
Natomiast jeśli doszło do rozszczelnienia układu, konieczna będzie wymiana czynnika na nowy. Jak uzupełnić czynnik w klimatyzacji bezpiecznie? Jeśli auto ma klimatyzację wypełniona gazem HFO-1234yf, który jest trujący, jego uzupełnienie musi być przeprowadzone w warsztacie. Serwis ma odpowiedni sprzęt, a pracownicy są przeszkoleni w zakresie wymiany gazu.
Dlaczego należy serwisować klimatyzację?
Serwis klimatyzacji jest konieczny, aby zapewnić sprawność układowi oraz komfort kierowcy i pasażerom. W trakcie użytkowania mogą pojawić się drobne usterki, które nienaprawione w porę spowodują awarię klimatyzacji. Systematyczny przegląd pozwoli je dostrzec i uniknąć wysokich kosztów naprawy.
Co więcej, nieczyszczona klima, a w szczególności parownik, stwarza doskonałe warunki do rozwoju grzybów i pleśni. Wtedy łatwo o choroby górnych dróg oddechowych, alergie i rozdrażnienie. Zatkane filtry zwiększają poziom wilgoci w kabinie, wytwarzają odór oraz mogą powodować korozję elektroniki.
Niesprawna klimatyzacja nie tylko nie chłodzi, ale też zwiększa zużycie paliwa. A to jest uciążliwe i kosztowne.
Obsługa klimatyzacji – gdzie ją przeprowadzić?
Serwis warto wykonać w renomowanym warsztacie, który specjalizuje się w konserwacji klimatyzacji. Wtedy będziemy mieć pewność, że wszystko zostanie dokładnie sprawdzone. Specjaliści używają profesjonalnego sprzętu i dobrej jakości środków, a gaz pochodzi z wyłącznie legalnego źródła.
Przeglądy klimatyzacji – co ile?
Każdy kierowca powinien samodzielnie co jakiś czas sprawdzać stan klimatyzacji. Raz na pół roku można wykonać dezynfekcję układu za pomocą powszechnie dostępnych środków w aerozolu. Raz w roku eksperci zalecają wymiana filtra kabinowego, ponieważ na starym szybko namnażają się bakterie i grzyby.
Serwis klimatyzacji w zakładzie należy przeprowadzać raz w roku. Wtedy mechanik skontroluje wydajność i szczelność układu. Dodatkowo raz na dwa lata trzeba wymienić filtr osuszacza.
Oczywiście przegląd powinno się wykonać także w sytuacji, kiedy właściciel auta zauważy wyciek, albo po włączeniu klimatyzacji wzrasta zużycie paliwa, ale temperatura się nie podnosi.
FAQ
Czym jest czynnik chłodniczy w klimatyzacji?
Czynnik chłodzący jest substancją, która ma właściwości oddawania i przyjmowania ciepła, przez co można w miarę potrzeb ogrzać albo ochłodzić kabinę samochodu.
Jakie rodzaje czynników chłodniczych występują?
Obecnie używa się 3 typy czynników w klimatyzacji: R134a – są stosowane w samochodach produkowanych do 2017 r., R1234yf – w nowych pojazdach oraz R477.
Jakie są ceny czynników chłodniczych?
Za nabicie 100 g gazu R134a zapłacimy średnio ok. 100-180 zł, a za czynnik chłodniczy R1234yf – ok. 200-250 zł.
Otomoto.pl News to najnowsze informacje i aktualności motoryzacyjne oraz baza wiedzy na temat modeli, marek i danych technicznych. Chcesz być na bieżąco? Dodaj Otomoto.pl News do źródeł Google.
Dodaj do źródeł GoogleCzytaj również

Złote zasady kierowców przestały działać. Sprawdzamy, który napęd się opłaca

Fotoradary mają odliczać nawet 6 km/h. Co z policyjnym laserem?

Od 21 listopada łatwiej stracić prawo jazdy. Tym razem bez ważnej furtki

Tesla i chiński MG4 na dnie rankingu TÜV. Oto wyniki

Dowód osobisty i prawo jazdy w telefonie w całej UE. Ważny krok Polski

Podsłuch w popularnym Volkswagenie. Przez lukę w systemie przejęli mikrofon i lokalizację
Ostatnie artykuły
- Złote zasady kierowców przestały działać. Sprawdzamy, który napęd się opłaca
- Nowy SUV wyprzedany na pniu. Produkcja jeszcze nie ruszyła, kolejka sięga 2028 roku
- Nowy patent może zmienić jazdę samochodem. Nadchodzą reklamy zapachowe
- Fotoradary mają odliczać nawet 6 km/h. Co z policyjnym laserem?
- Najpopularniejsza Tesla bez kierownicy. Elon Musk ma nowy pomysł
- Takiego Volkswagena Polo jeszcze nie było. 367 KM i napęd na przód
- Od 21 listopada łatwiej stracić prawo jazdy. Tym razem bez ważnej furtki
- Hyundai pokazał nowego sedana. Może wrócić do Europy
- Niemcy zmieniają plany. Flagowe Audi jednak wróci
- 60 tys. zł w kieszeni albo 160 km na prądzie. Które Volvo XC90 T8 wybrać?