Kontrola drogowa nie zawsze kończy się na sprawdzeniu dokumentów i trzeźwości kierowcy. Policjant lub inny funkcjonariusz może poprosić także o otwarcie bagażnika. Czy kierowca ma prawo odmówić?

Ingerencja w prywatność jest dopuszczalna jedynie w ściśle określonych sytuacjach. Przeszukanie auta to jeden z takich przypadków, ale musi być ono przeprowadzone zgodnie z prawem.

Przeszukanie auta – teoria i praktyka

Zgodnie z ustawą o Policji, funkcjonariusz ma prawo przeszukania samochodu, jeśli ma uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa. Oznacza to, że musi dysponować konkretnymi przesłankami, sugerującymi, że w pojeździe znajdują się dowody przestępstwa. Dodatkowo policjant może skontrolować bagażnik w celu poszukiwania określonych przedmiotów, takich jak: broń palna lub inne niebezpieczne przedmioty mogące służyć do popełnienia przestępstwa. Również posiadanie zakazanych substancji, np. narkotyki, może być powodem do wnikliwej kontroli pojazdu.

Z perspektywy funkcjonariusza każdy „potencjalnie" może przewozić w samochodzie wyżej wymienione przedmioty. W praktyce oznacza to, że policjant ma prawo przeszukać każdy samochód, opierając się na „potencjalnym" posiadaniu zakazanych przedmiotów. Co istotne, do przeprowadzenia przeszukania w oparciu o „przypuszczenia" nie jest wymagana zgoda prokuratora ani sądu.

przeszukanie auta
Przeszukanie auta pomaga łapać na gorącym uczynku handlarzy narkotyków. Czasem jednak uderza to również w uczciwych kierowców. | Zdjęcie: Lubuska Policja.

Przeszukanie auta – uprawnione służby

Okazuje się, że nie tylko policjant ma prawo sprawdzić, co znajduje się w Twoim samochodzie. Praktycznie każda służba mundurowa dysponuje takimi uprawnieniami. Do grona uprawnionych należą:

  • Centralne Biuro Śledcze Policji (CBŚP)
  • Centralne Biuro Antykorupcyjne (CBA)
  • Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego (ABW)
  • Służba Celna
  • Straż Graniczna
  • Żandarmeria Wojskowa (w przypadku żołnierzy)
  • Służba Leśna (tylko na terenach leśnych i ich okolicach)

Uwaga! Inspekcja Transportu Drogowego nie ma uprawnień do przeszukania samochodu, mimo iż może kontrolować przestrzeganie przepisów drogowych.

kontrola drogowa auto osobowe inspekcja transportu drogowego
Inspekcja Transportu Drogowego ma prawo do kontroli przestrzegania przepisów kodeksu ruchu, ale nie może przeszukiwać pojazdu. | Zdjęcie: KPP Świecie.

Czy można odmówić przeszukania?

Niestety, przeszukania nie można odmówić. W przypadku sprzeciwu policjant może użyć środków przymusu bezpośredniego, aby je przeprowadzić. To jednak nie oznacza, że kierowca musi biernie przyglądać się przeszukaniu. Należy zawsze żądać wyjaśnień co do powodu przeszukania oraz zażyczyć sobie obecności podczas przeszukania samochodu. Jednak to, co może „odstraszyć" od pomysłu sprawdzenia bagażnika, jest życzenie spisania protokołu przeszukania. W dokumencie powinny być uwzględnione:

protokół przeszukania
Żądanie sporządzenie protokołu przeszukania, czasem może zniechęcić do kontroli. Funkcjonariusze zwykle nie lubią wypełniać takiego dokumentu.
  • data, godzina i miejsce przeszukania 
  • imię i nazwisko przeprowadzającego kontrolę
  • powód przeszukania
  • opis przebiegu przeszukania
  • spis rzeczy ujawnionych podczas przeszukania
  • uwagi i zastrzeżenia, jeśli takie zgłosi właściciel pojazdu

Policjant nie ma prawa odmówić sporządzenia protokołu, ale właściciel pojazdu nie musi go podpisać, jeśli nie zgadza się z jego treścią. Przed zaakceptowaniem go (podpisaniem), zaleca się dokładne jego przeczytanie i zgłoszenie ewentualnych zastrzeżeń. Jeśli policjant odmówił takiego wpisu do dokumentacji lub też zachowuje się niewłaściwie, można na niego złożyć skargę. Jednym z dowodów będzie protokół przeszukania.

Sebastian Sulowski

Od ponad 20 lat zajmuję się tematyką motoryzacyjną, ze szczególnym uwzględnieniem prawa drogowego. Doświadczenie zdobywałem w ogólnopolskich dziennikach, a następnie przez kilkanaście lat pracowałem w redakcjach „Motor”, „Auto Moto” i magazynauto.pl. Na co dzień analizuję zmiany w przepisach, wyjaśniam ich praktyczne skutki dla kierowców oraz przygotowuję poradniki dotyczące bezpieczeństwa, kosztów eksploatacji i ubezpieczeń komunikacyjnych.

Udostepnij:

Otomoto.pl News to najnowsze informacje i aktualności motoryzacyjne oraz baza wiedzy na temat modeli, marek i danych technicznych. Chcesz być na bieżąco? Dodaj Otomoto.pl News do źródeł Google.

Dodaj do źródeł Google

Czytaj również