Nowe przepisy dla kierowców w UE. Polska już wdraża większość zmian

Sebastian Sulowski

Unia Europejska zatwierdziła nową dyrektywę o prawach jazdy. Od 2028 roku w całej UE wchodzą rewolucyjne zmiany — m.in. okres próbny, cyfrowe prawo jazdy i nowe zasady dla kierowców zawodowych. Polska wdraża większość z nich wcześniej.
- Unia ujednolica przepisy dotyczące prawa jazdy w całej Europie.
- Kierowców czeka okres próbny i cyfrowe prawo jazdy.
- Unijne zmiany dla kierowców obejmą także tych zawodowych.
Parlament Europejski przyjął nową dyrektywę o europejskim prawie jazdy, która zmieni zasady uzyskiwania uprawnień w całej Unii. Po trzech latach negocjacji uzgodniono pakiet reform obejmujący dwuletni okres próbny dla nowych kierowców, cyfrowe prawo jazdy i niższy wiek dla zawodowych kierowców. Oto unijne zmiany dla kierowców, które mają zacząć obowiązywać już od 2028 r.
Unijne zmiany dla kierowców – okres próbny i prawo jazdy dla niepełnoletnich
W całej Unii zostanie wprowadzony co najmniej dwuletni okres próbny. Początkujących kierowców obejmie zasada „zero tolerancji” dla alkoholu i narkotyków oraz surowsze kary za wykroczenia – m.in. przekroczenie prędkości, używanie telefonu za kierownicą czy nieustąpienie pierwszeństwa.
Prawo jazdy kategorii B będzie można uzyskać już w wieku 17 lat, pod warunkiem jazdy z doświadczonym opiekunem. Program „jazdy z mentorem” ma pomóc młodym kierowcom zdobyć praktykę w bezpiecznych warunkach. Rozwiązanie to działa już w Niemczech czy Francji, a teraz zostanie rozszerzone na wszystkie kraje UE.
W Polsce okres próbny zapowiadano od 2018 roku, jednak jego wprowadzenie kilkakrotnie odkładano. Nowe przepisy zostały już zaakceptowane przez Sejm i trafiły do Senatu. Mają obowiązywać od 2026 roku. W tym samym akcie prawnym przewidziano też możliwość uzyskania prawa jazdy kat. B przez 17-latków.

Kategoria B do 4,25 t
Jedną z kluczowych zmian jest podniesienie dopuszczalnej masy pojazdu prowadzonego z kategorią B – z 3,5 do 4,25 tony. To duże ułatwienie dla właścicieli kamperów i samochodów elektrycznych, których akumulatory zwiększają wagę pojazdu.
Z nowych uprawnień będzie można korzystać po odbyciu szkolenia lub zdaniu egzaminu. Szczegółowe zasady wdrożenia określą poszczególne państwa członkowskie.
Cyfrowe prawo jazdy – u nas już jest, ale nie działa za granicą
Do 2030 roku wszystkie państwa członkowskie wprowadzą cyfrowe prawo jazdy. Kierowcy będą mogli okazywać dokument w aplikacji mobilnej, uznawanej w całej Unii. Polska wyprzedza inne kraje – kierowcy już korzystają z aplikacji mObywatel z cyfrowym prawem jazdy. Po integracji z unijnym systemem EUID stanie się ono pełnoprawnym dokumentem w całej UE. Polska najprawdopodobniej znajdzie się w gronie pierwszych państw, które wprowadzą to rozwiązanie.
Unijne zmiany dla kierowców – zmiany dla zawodowych kierowców
Reforma obejmuje też kierowców zawodowych. Uprawnienia do kierowania ciężarówkami będzie można uzyskać od 18. roku życia, a autobusami – od 21 lat, pod warunkiem ukończenia kwalifikacji zawodowej.
Celem jest złagodzenie deficytu kierowców w transporcie, który dotyczy całej Europy, w tym Polski. Nasze przepisy są już przygotowywane do wdrożenia tych zasad.
Unijne zmiany dla kierowców – badania zdrowotne
Państwa członkowskie same zdecydują, jak często kierowcy będą przechodzić badania lekarskie. Dyrektywa dopuszcza też tzw. samoocenę zdrowia – przy odnawianiu prawa jazdy kierowca sam wypełni ankietę dotyczącą wzroku, słuchu i kondycji. Polska planuje utrzymać dotychczasowy system badań przy pierwszym uzyskaniu prawa jazdy, ale rozważa wprowadzenie częstszych kontroli po ukończeniu 65. roku życia.

Zakaz prowadzenia ważny w całej Unii
Jedną z najważniejszych zmian jest wzajemne uznawanie zakazów prowadzenia pojazdów. Kierowca, który straci prawo jazdy np. w Niemczech za jazdę po alkoholu, nie będzie mógł prowadzić także w Polsce. Dane o zakazach będą wymieniane między krajami przez system RESPER. To koniec sytuacji, w której kierowca ukarany w jednym kraju mógł bezkarnie jeździć w innym.
Wszystkie zmiany wpisują się w unijną strategię „Vision Zero”, której celem jest całkowite wyeliminowanie śmiertelnych ofiar wypadków drogowych do 2050 roku. Do 2030 roku Unia planuje zmniejszyć ich liczbę o połowę. Polska, mimo poprawy bezpieczeństwa, wciąż pozostaje powyżej średniej unijnej – przy 45 ofiarach na milion mieszkańców w UE, na polskich drogach przypada ich około 52. To pokazuje, że nasze drogi nadal należą do bardziej niebezpiecznych w Europie.

Od ponad 20 lat zajmuję się tematyką motoryzacyjną, ze szczególnym uwzględnieniem prawa drogowego. Doświadczenie zdobywałem w ogólnopolskich dziennikach, a następnie przez kilkanaście lat pracowałem w redakcjach „Motor”, „Auto Moto” i magazynauto.pl. Na co dzień analizuję zmiany w przepisach, wyjaśniam ich praktyczne skutki dla kierowców oraz przygotowuję poradniki dotyczące bezpieczeństwa, kosztów eksploatacji i ubezpieczeń komunikacyjnych.
Otomoto.pl News to najnowsze informacje i aktualności motoryzacyjne oraz baza wiedzy na temat modeli, marek i danych technicznych. Chcesz być na bieżąco? Obserwuj nas w Google News.
Obserwuj nas na Google NewsDodaj do źródeł GoogleCzytaj również

Fotelik po kolizji może być do wymiany nawet jeśli wygląda jak nowy. Ubezpieczyciele nie chcą jednak płacić

Odcinkowy pomiar prędkości a remont drogi. Czy kamery działają?

Straż miejska może coraz więcej. Za co wlepi mandat i kiedy zatrzyma samochód?

Dramatyczny wzrost wezwań za brak OC. UFG wysłało ich niemal pół miliona

Szewron na asfalcie pomoże kierowcom. Policji ułatwi wystawienie mandatu

Czy elektryki są tanie w utrzymaniu? Oto kiedy robi się naprawdę drogo
Ostatnie artykuły
- Nowa Skoda dostała tanią wersję. Miejski SUV już za 122 900 zł
- Audi A2 e-tron wycenione. Tyle kosztuje klasa premium do miasta
- Widziałem pierwszy chiński supersamochód w Polsce. Najtańsze 1600 KM na rynku
- Fotelik po kolizji może być do wymiany nawet jeśli wygląda jak nowy. Ubezpieczyciele nie chcą jednak płacić
- Używana Toyota GR Corolla – tylko nie mów do niej… hot
- To był szok. Byłem w salonie Lotusa i jeździłem jego 5-metrowym SUV-em Eletre
- Odcinkowy pomiar prędkości a remont drogi. Czy kamery działają?
- Odkryłem absurdalną wadę nowych Mercedesów. Zniknęła funkcja obecna w autach od 30 lat
- Duster, Bigster czy Striker? Dacia ma trzy podobne auta, ale każde jest do czegoś innego
- Straż miejska może coraz więcej. Za co wlepi mandat i kiedy zatrzyma samochód?